Kredytowe obliczenia - oprocentowanie, rata kapitałowa, rata odsetkowa

Kredytowe obliczenia - oprocentowanie, rata kapitałowa, rata odsetkowa

Oprocentowanie nominalne – 6%”. Ale co to właściwie oznacza? Czy wiesz, że to 6% oznacza, że biorąc 200 000 złotych kredytu na 30 lat, będziesz musiał oddać bankowi aż 215% tego, co pożyczyłeś!? Kredytowa matematyka bywa zdradliwa. Na jakiej podstawie i w jaki sposób banki ustalają raty kredytów? Jakie wzory są stosowane w kalkulatorach kredytowych? I co właściwie oznacza owe – chciałoby się powiedzieć „symboliczne” – 6 procent?

Temat na ten artykuł znalazłem na jednym z for kredytowych, gdzie pewien kredytobiorca zarzucał pewnemu bankowi błędy w naliczaniu odsetek. Ów kredytobiorca pisał, że skoro wziął 100 000 złotych kredytu na 10 lat na 10% w skali roku, to odsetki powinny być liczone następująco:

100 000zł/10 lat = 10 000zł rocznie -> 10 000zł*10% = 1000zł odsetek rocznie -> 1000zł/12 miesięcy = 83,3zł odsetek każdego miesiąca

Kredytobiorca zauważył, że w rzeczywistości płaci więcej niż wynika z przedstawionego toku rozumowania. Dzieje się tak, ponieważ mechanizm obliczania odsetek od kredytu działa zupełnie inaczej.

Oprocentowanie kredytu a wysokość miesięcznej raty odsetkowej

Oprocentowanie kredytu określa kwotę odsetek, którą przyjdzie nam zapłacić, a która jest obliczana od całkowitej sumy zadłużenia pozostałego do spłaty. Suma ta zmniejsza się z każdą kolejną ratą, a wraz z nią zmniejsza się wielkość płaconych odsetek. Pod uwagę należy również wziąć fakt, że oprocentowanie jest podawane w stosunku rocznym, zaś raty są zwykle płacone w systemie miesięcznym, gdzie miesiąc ma od 28 do 31 dni, co także jest istotne.

Weźmy dla przykładu wspomniany już kredyt: 100 000zł, 10 lat, 10% w skali roku. Pierwsza rata odsetkowa, zapłacona w styczniu (31 dni) będzie wyglądać w tym wypadku następująco:

100 000zł (suma zadłużenia pozostałego do spłaty) * 0,1 (oprocentowanie zamienione na ułamek) * 31/365 (styczeń stanowi 31/365 roku) = 849,32zł.

Kolejna (druga) rata odsetkowa tego samego kredytu, zapłacona w lutym, będzie już niższa –raz, że będzie ona obliczana od niższej sumy zadłużenia (bo oprócz raty odsetkowej, spłacimy też część kapitału – o tym w następnym akapicie), a dwa, że będzie ona płacona w lutym, który ma tylko 28 dni.

Rata kapitałowa – kredyt w ratach malejących

Powyżej przedstawione zostały wyliczenia, pozwalające ustalić jedynie wysokość raty odsetkowej. Jak jednak wiadomo, na miesięczną ratę składa się także część kapitałowa, która zmniejsza całkowite zadłużenie. Jej wysokość zależy od tego, czy spłacamy kredyt w ratach stałych czy malejących.

W przypadku rat malejących sprawa jest prosta, bowiem rata kapitałowa jest równa przez cały okres kredytowania. W naszym przykładzie jej wysokość wyniesie:

100 000zł (suma wziętego kredytu)/120 miesięcy (okres kredytowania w miesiącach) = 833,33zł

W sumie więc pierwsza, styczniowa rata kredytu o parametrach: 100 000zł, 10 lat, 10%, spłacanego w ratach malejących, wyniesie 849,32zł + 833,33zł = 1682,65zł. Każda kolejna rata będzie natomiast niższa, bowiem odsetki z miesiąca na miesiąc będą coraz mniejsze.

Rata kapitałowa – kredyt w ratach stałych (równych)

Gorzej sprawa wygląda w przypadku rat stałych. Tutaj w obliczeniach trzeba posługiwać się nieco bardziej skomplikowanym wzorem:

Miesięczna rata = Kwota kredytu * y^n * (y-1) / (y^n-1), gdzie y=1+(oprocentowanie w ułamku/12) oraz n=okres kredytowania w miesiącach.

W zastosowaniu do naszego przykładu mamy więc:

Y = 1+ (0,1/12) = 1,00833

Miesięczna rata = 100 000zł*(1,00833^120)*(1,00833-1)/(1,00833^120-1) = 100 000zł*2,706*0,00833/1,706 = 1321,28zł

Wynik to stała rata, którą przyjdzie nam płacić każdego miesiąca. Z pierwszej części tego artykułu wiemy już, że dla pierwszej, styczniowej raty kredytu, odsetki wyniosą 849,32zł. Łatwo więc policzyć, że w pierwszej racie spłacimy tylko 471,96zł (1321,28zł – 849,32zł) kwoty zadłużenia – resztę stanowić będą odsetki. Z każdą kolejną ratą, odsetki będą jednak stopniowo maleć, a coraz większą część raty stanowić będzie rata kapitałowa.

Napisz komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *